MODERNISTYCZNE ŚRÓDMIEŚCIE GDYNI jest oficjalnym kandydatem RP do wpisu na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. W połowie stycznia 2026 r. zakończył się ostatni etap opracowania wyjaśnień i uzupełnień do dokumentacji, która posłuży do ostatecznej oceny wniosku.
Wniosek został oficjalnie złożony w 2023 r., a dwa lata później w czasie 47. sesji Komitetu Światowego Dziedzictwa UNESCO w Paryżu zaprezentowano zgłoszoną przez Polskę kandydaturę. W Ewaluacji przygotowanej przez ICOMOS została sformułowana ocena, że nominowane dobro wykazuje wyjątkową wartość uniwersalną (OVU) - w skali światowej jest to niepowtarzalny układ urbanistyczny Modernistycznego Centrum Miasta. Eksperci ICOMOS poprosili przy tym o dodatkowe informacje, co jest zrozumiałe z uwagi na bardzo duży obszar, który został zgłoszony. Rekomendacja została przyjęta przez Komitet Światowego Dziedzictwa i Państwo Stronę. Generalna Konserwator Zabytków zadeklarowała, że w terminie do 1 lutego 2026 r. zostanie złożona dokumentacja uzupełniająca tak aby kandydatura Gdyni mogła być ponownie przedstawiona Komitetowi Światowego Dziedzictwa na kolejnej sesji w 2026 r.
Rekomendacje zawarte w Ewaluacji przyjęte na 47. sesji przez KŚD UNESCO, dotyczą kwestii bardzo szczegółowych, ściśle związanych z organizacją nadzoru i ochroną Centrum Gdyni. Odpowiedzi przygotował przez ostatnie miesiące zespół Biura Miejskiego Konserwatora Zabytków w Gdyni. We współpracę zaangażowany był także Referat Współpracy z Zagranicą UM Gdyni oraz Biuro Planowania Przestrzennego. Dokumentacja została zweryfikowana m.in. pod kątem wytycznych operacyjnych do realizacji Konwencji z 1972 r. przez ekspertów Narodowego Instytutu Dziedzictwa przy udziale przedstawicieli Departamentu Ochrony Zabytków MKiDN. 20 stycznia br. komplet gotowych materiałów został przekazany przez Biuro Miejskiego Konserwatora Zabytków bezpośrednio do DOZ MKiDN celem przesłania do Centrum Światowego Dziedzictwa w Paryżu.
Takie rozstrzygnięcie byłoby wielkim sukcesem wieńczącym konsekwentne działania prowadzone w Gdyni od ponad 20 lat, obejmujące ochronę, rewaloryzację i popularyzację lokalnego dziedzictwa. Oznaczałoby to też docenienie uniwersalnej wartości wielkiego dzieła odrodzonej Polski, jakim była budowa Gdyni.
